W 2023 roku w fabrykach mebli doszło do 1489 wypadków, co stanowi spadek o blisko 9% w stosunku do roku poprzedniego. Mimo to niezbędne jest stałe udoskonalanie BHP w branży meblarskiej, ponieważ pracownicy narażeni są na liczne zagrożenia związane przede wszystkim z obsługą maszyn oraz czynnikami chemicznymi i pyłami. Sprawdźmy zatem, jakie środki ochronne są stosowane w fabrykach mebli i w jaki sposób można zwiększyć bezpieczeństwo w tym sektorze.
Zabezpieczenia maszyn w przemyśle meblarskim
W branży meblarskiej stosuje się zarówno samodzielnie pracujące obrabiarki, jak i złożone linie produkcyjne ze stanowiskami zrobotyzowanymi. Podstawowym zagrożeniem dla pracownika jest bezpośredni kontakt z pracującą maszyną, który może skutkować raną ciętą, urazem zmiażdżeniowym, a nawet amputacją. Ponadto pracownik może ucierpieć wskutek odrzutu obrabianego materiału lub wyrzutu oderwanej części maszyny. Nie mniej poważne są sytuacje, w których część odzieży lub ciała (np. włosy) zostaje wciągnięta lub wkręcona w ruchomą część maszyny.
W celu zmniejszenia ryzyka wypadków z udziałem maszyn stosuje się różne zabezpieczenia, w tym między innymi:
-
wygrodzenia i ekrany przeciwodrzutowe;
-
skanery laserowe i kurtyny świetlne;
-
osłony ruchomych części maszyn oraz szczelin pomiędzy nimi;
-
wyłączniki awaryjne (np. grzybkowe, liniowe, nożne);
-
lampy sygnalizacyjne i sygnalizatory dźwiękowe;
-
dociskacze i popychacze ręczne;
-
urządzenia przeciwodrzutowe (np. kliny rozszczepiające, zapadki, odboje).
System wentylacji mechanicznej
Z uwagi na zagrożenie pyłami drewna i substancjami chemicznymi w fabryce mebli nie może zabraknąć wentylacji mechanicznej. System musi zapewniać odpowiednią wydajność wymiany powietrza, aby stężenie szkodliwych czynników nie przekraczało dopuszczalnych norm. Oprócz wentylacji ogólnej należy zastosować wentylację miejscową. Stanowiska robocze należy wyposażyć w odciągi oraz urządzenia wentylacyjne z filtrami powietrza lub sorbentami zanieczyszczeń. Pracownicy narażeni na wdychanie lakierów powinni wykonywać pracę w kabinach lakierniczych lub w pomieszczeniach wyposażonych w instalację odciągową z nawiewem powietrza.
Środki ochrony indywidualnej
Z uwagi na liczne bezpośrednie zagrożenia pracownicy fabryki mebli muszą otrzymać odpowiednie środki ochrony indywidualnej. Warto pamiętać, że stosowanie przydzielonych ŚOI to obowiązek pracownika. W branży meblarskiej stosuje się między innymi:
-
odzież ochronną antyelektrostatyczną;
-
maski lub półmaski z filtropochłaniaczami.
-
okulary ochronne;
-
nauszniki przeciwhałasowe;
-
rękawice ochronne;
-
buty ochronne;
-
pasy ochronne na brzuch.
Znaki bezpieczeństwa
Pracownicy fabryki mebli przez cały czas muszą być świadomi grożących im niebezpieczeństw, dlatego na terenie zakładu nie może zabraknąć znaków BHP w formie tablic i naklejek. Oznakowanie można wykonać również za pomocą obrazów wyświetlanych przez projektor. Symbole można wyświetlić na podłodze lub na ścianach, a szczególnie w miejscach, gdzie tradycyjne znaki (naklejone lub namalowane farbą) są niewidoczne lub szybko ulegają uszkodzeniu. Projektory znaków LED (ang. LED OH&S signage projectors) mogą wyświetlać dowolne symbole i napisy, przypominając pracownikom o zagrożeniach (np. strefie zagrożonej wybuchem, substancjach toksycznych) oraz o konieczności stosowania środków ochrony indywidualnej.
Wirtualne linie bezpieczeństwa
W dużych fabrykach warto wyrysować na podłodze linie bezpieczeństwa, dzięki którym pracownicy (zwłaszcza nowi) będą lepiej orientować się w terenie i nie podejdą zbyt blisko maszyny. Linie można wykonać nie tylko w sposób tradycyjny (np. taśmą lub farbą), ale również za pomocą lasera lub rzutnika. Wirtualne linie bezpieczeństwa (ang. virtual security line) są dobrze widoczne w każdych warunkach, a ponadto łatwo zmienić ich przebieg w razie zmian w organizacji ruchu. Można w ten sposób wytyczać pojedyncze linie (np. żeby wyznaczyć pola odkładcze) lub korytarze dla pracowników pieszych i operatorów wózków.
Artykuł powstał na podstawie publikacji: „Jak zadbać o bezpieczeństwo pracowników w fabryce mebli?”
